Mirat Hasai Sir Uprai

01

of 04

Mirat Hasai Sir Uprai

Mirat Hasai Sir Uprai, Pasua Nahi Bujhe; Bani of Satguru Arjan Dev Ji, documented in Sri Guru Granth Sahib Ji at Page 809 in Raga Bilawal. ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਬਦ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਅੰਗ 809 ਉੱਤੇ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਪੰਚਮ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੀ ਨਾਸ਼ਵਾਨਤਾ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਝੂਠੇ ਮੋਹ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

02

of 04

Hukamnama Translation in English

Bilawal Mahala - 5 ( Mirat Hasai Sir Uprai...)

O Brother! The death is laughing at our heads (is approaching fast) but this foolish man (having the intelligence or behaving like the animals) does not realise it. This man has forgotten that he would be facing death soon (one day), being engrossed in the love of vicious and sinful actions including his egoism. (1)

O unfortunate Man! Why do you not serve the True Guru and are suffering through the ages without the Guru's guidance ? Why have you lost the right path in life, being engrossed in the love of worldly pleasures, considering its temporary (colour) charm as the fast colour (of a permanent nature) ? (Pause - 1)

O Brother! You have amassed wealth for your use by committing lot of sins without realising that this body will mingle with dust in the end, leaving the worldly possessions in a naked state. (2)

O Man! You are looking after all the relations and tire yourself in their service but in your old age or at the time of death, they become your enemies (against you) and run away, seeing you in distress and trouble. O fool! Try to think and realise the Truth! Why are you fretting and fuming with rage? (3)

O Nanak! The fortunate person, pre-destined by Lord's Will, becomes the slave of the Lord by taking refuge at the lotus-feet of the holy saints, as all our shackles of bondage have been cut off (broken) and we have attained salvation. (4-6-36)

03

of 04

Hukamnama in Hindi

यह पवित्र शबद श्री गुरु ग्रंथ साहिब जी के अंग 809 पर सुशोभित है, जिसे पंचम पातशाह श्री गुरु अर्जुन देव जी ने उच्चारित किया है। इस शबद में गुरु साहिब मनुष्य को जीवन की नश्वरता और माया के मोह के प्रति सचेत कर रहे हैं।

पद १
लिप्यंतरण:
बिलावलु महला ५ ॥
मिरतु हसै सिर ऊपरे पसूआ नही बूझै ॥
बाद साद अहंकार महि मरणा नही सूझै ॥१॥

हिंदी अनुवाद:
मृत्यु मनुष्य के सिर पर खड़ी हँस रही है (अर्थात वह कभी भी आ सकती है), लेकिन पशु-वृत्ति वाला अज्ञानी मनुष्य इस सत्य को नहीं समझता। वह व्यर्थ के वाद-विवाद, दुनिया के स्वादों और अहंकार में इतना डूबा हुआ है कि उसे अपनी मौत याद ही नहीं आती।

रहाउ (केंद्रीय विचार)
लिप्यंतरण:
सतिगुरु सेबहु आपना काहे फिरहु अभागे ॥
देखि कसु्मभा रंगुला काहे भूलि लागे ॥१॥ रहाउ ॥

हिंदी अनुवाद:
हे अभागे मनुष्य! तू दर-दर क्यों भटक रहा है? अपने सच्चे गुरु की सेवा कर (उनके बताए मार्ग पर चल)। इस 'कसु्मभा' (एक फूल जिसका रंग चटक तो होता है पर जल्दी फीका पड़ जाता है) जैसे नाशवान संसार के रंगों को देखकर तू क्यों गुमराह हो रहा है?

पद २
लिप्यंतरण:
करि करि पाप दरबु कीआ वरतण कै ताई ॥
माटी सिउ माटी रली नागा उठि जाई ॥२॥

हिंदी अनुवाद:
तूने अनेक पाप कर-कर के धन-दौलत इकट्ठा की ताकि उसे दुनिया के सुखों के लिए इस्तेमाल कर सके। लेकिन अंत में यह शरीर (मिट्टी) मिट्टी में मिल जाएगा और तू यहाँ से खाली हाथ (नंगा) ही विदा होगा।

पद ३
लिप्यंतरण:
जा कै कीऐ स्रमु करै ते बैर विरोधी ॥
अंत कालि भजि जाहिगे काहे जलहु करोधी ॥३॥

हिंदी अनुवाद:
जिन (संबंधियों या संपत्तियों) के लिए तू दिन-रात मेहनत और भाग-दौड़ करता है, वे ही अंत में तेरे शत्रु या विरोधी बन जाते हैं। अंत समय में ये सब तुझे छोड़कर भाग जाएंगे; फिर तू इनके मोह में क्रोध की अग्नि में क्यों जल रहा है?

पद ४
लिप्यंतरण:
दास रेणु सोई होआ जिसु मसतकि करमा ॥
कहु नानक बंधन छुटे सतिगुर की सरना ॥४॥६॥३६॥

हिंदी अनुवाद:
प्रभु के दासों की चरण-धूल वही बनता है, जिसके माथे पर अच्छे भाग्य (प्रभु की कृपा) लिखे हों। गुरु नानक देव जी कहते हैं कि जो मनुष्य सच्चे गुरु की शरण में आ जाता है, वह संसार के इन सभी मोह-माया के बंधनों से मुक्त हो जाता है।

04

of 04

Translation in Punjabi

ਮੌਤ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹੱਸ ਰਹੀ ਹੈ (ਭਾਵ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੇਲੇ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ), ਪਰ ਪਸ਼ੂ ਬਿਰਤੀ ਵਾਲਾ ਅਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ। ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਝਗੜਿਆਂ, ਸਵਾਦਾਂ ਅਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਦੀ ਯਾਦ ਹੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।

ਹੇ ਭਾਗਹੀਣ ਮਨੁੱਖ! ਤੂੰ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਕਿਉਂ ਭਟਕ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਆਪਣੇ ਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ (ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੱਸੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਚੱਲ)। ਇਸ ਕਸੁੰਭੇ ਦੇ ਫੁੱਲ ਵਰਗੇ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਸੰਸਾਰਕ ਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਕੁਰਾਹੇ ਪੈ ਗਿਆ ਹੈਂ? (ਕਸੁੰਭੇ ਦਾ ਰੰਗ ਚਮਕਦਾਰ ਤਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਫਿੱਕਾ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ)।

ਤੂੰ ਪਾਪ ਕਰ-ਕਰ ਕੇ ਜਿਹੜਾ ਧਨ-ਪਦਾਰਥ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰਤ ਸਕੇਂ, ਉਹ ਸਭ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਰੀਰ (ਮਿੱਟੀ) ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਤੂੰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੱਥ (ਨੰਗਾ) ਹੀ ਕੂਚ ਕਰ ਜਾਵੇਂਗਾ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ (ਸਾਕ-ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਜਾਂ ਪਦਾਰਥਾਂ) ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ ਤੂੰ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਅੰਤ ਨੂੰ ਤੇਰੇ ਵੈਰੀ ਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉਹ ਸਭ ਤੈਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਜਾਣਗੇ; ਫਿਰ ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਪੈ ਕੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਸੜ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?

ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੀ ਚਰਨ-ਧੂੜ ਉਹੀ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਚੰਗੇ ਭਾਗ (ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼) ਹੋਣ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਫੁਰਮਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਸੱਚੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।