Ai Ji Na Hum Uttam Neech Na Madham

1. English Translation

Gujri Mahala -1 (Aiji na hum uttam neech na madham...) O Brother! We have sought refuge at the lotus feet of the holy saints without any reservations, so we do not consider ourselves either as highly placed, or lowly persons or of an average type. Such saints are imbued with the love of the Lord and True Name, thus getting rid of all sufferings, ills or separation being completely absorbed in a craving for the Lord. (We are always in a detached state, being immersed in True Name, taking the support of the Lord, thus we have shed away all our sufferings, afflictions or separation and do not belong to the category of highly placed or lowly placed persons or even the average middle class. (1)

O Brother! We have attained the Lord's worship through the Guru's Grace; as the Lord has bestowed us with His enlightenment through the Guru's Word, (which is) pure and simple. Now we have no worry of the Yama, god of death as nothing is outstanding against us as per the god of justice even and we have freed ourselves from the clutches of Yama as well. (Pause-1)

Now we are always absorbed in the remembrance of the Lord (True Name), enjoying His company and singing His praises. We accept with pleasure whatever happens as per Lord's Will in the normal course; now we find this life without any purpose in the absence of recitation of Lord's True Name, which is our mainstay now. Even a moment spent without meditating on Lord's True Name, appears as a total waste of life. (2)

O Brother! O friend! The faithless slanderers and vicious persons do not find a place of honour either in this world or hereafter in the Lord's presence and are taken through the cycle of births and deaths, undergoing a life of sufferings, without finding a respectable place anywhere. Even if they protest against the Lord anytime, the Lord does not withdraw His favours from them, rather He bestows His benedictions with added affection towards them. (3)

O Brother! No one could destroy the blessings bestowed on us by the Lord, as these have been offered by the Great Master Himself; so no one could tamper with these benedictions. The self-willed persons, who do not appreciate the Lord's benevolence and are not really satiated with it, are dishonoured and discredited in the world (with blackened faces) as slanderers. (4)

O Brother! The persons, who have sought refuge at the lotus feet, are merged by the Lord with Himself by pardoning all their sins and shortcomings without brooking any delay. The Lord, the fountain-head of all joy and bliss and the Master of all powerful persons, finally unites such Guru-minded persons with Himself by His Grace through the company of holy saints, and bestows eternal bliss on them. (5)

O Brother! The Lord benefactor rescues such persons from wandering helplessly in the world and undergoing the torture of rebirths and finally merges them with Himself who have meditated on the Lord through the Guru's guidance. The holy congregations are really praiseworthy as they change the life-style of individuals coming in their contact, just as the gold-stone (Paras) converts (iron) any base metal into gold with its touch alone. So everyone is enabled to swim across this ocean of life in the company of holy saints. (6)

The Guru-minded persons, who have bathed in the nectar of Lord's True Name in the company of the True Guru, have purified their hearts, and their soul mingles with the Prime- soul. They are saved from rebirths by uniting with the Lord finally. (7)

2. Download Hukamnama PDF

Download PDF

3. Punjabi Translation by PROF. SAHIB SINGH Ji

ਹੇ ਭਾਈ! ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮੇਹਰ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਸਤਿਗੁਰੂ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਪਵਿਤ੍ਰ ਨਾਮ ਵਸਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਜਮ ਦੀ ਮੁਥਾਜੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਉਸ ਦੇ ਜ਼ਿੰਮੇ ਪਿਛਲੇ ਕੀਤੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਅਜੇਹਾ ਬਾਕੀ ਲੇਖਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਜਮਰਾਜ ਦਾ ਉਸ ਉਤੇ ਜ਼ੋਰ ਪੈ ਸਕੇ।੧।ਰਹਾਉ।

ਹੇ ਭਾਈ! ਜੇਹੜੇ ਬੰਦੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਰਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾਹ ਇਹ ਮਾਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਜਾਂ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਜਾਤਿ ਦੇ ਹਾਂ, ਨਾਹ ਇਹ ਸਹਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀ ਨੀਵੀਂ ਜਾਤਿ ਦੇ ਹਾਂ। ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਭੂ-ਨਾਮ ਵਿਚ ਰੰਗੇ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਉਹ (ਇਸ ਊਚਤਾ ਨੀਚਤਾ ਆਦਿਕ ਵਲੋਂ) ਨਿਰਮੋਹ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਚਿੰਤਾ, ਵਿਛੋੜਾ, ਰੋਗ ਆਦਿਕ ਉਹ ਸਭ ਭੁਲਾ ਚੁਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।੧।

(ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਭਗਤ) ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸੰਗਤਿ ਵਿਚ ਟਿਕ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜੀਭ ਨਾਲ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾਂਦੇ ਹਨ (ਉਹ ਇਹੀ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ) ਸੁਤੇ ਹੀ (ਜਗਤ ਵਿਚ ਉਹੀ ਵਰਤਦਾ ਹੈ) ਜੋ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਜਗਤ ਵਿਚ ਜਿਊਣਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਅਰਥ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਭੀ ਘੜੀ ਨਿਸਫਲ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।੨।

ਹੇ ਭਾਈ! ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਵਾਸਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਖੋਟ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾਹ ਘਰ ਵਿਚ ਨਾਹ ਬਾਹਰ ਕਿਤੇ ਭੀ ਆਤਮਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਆਤਮਕ ਅਵਸਥਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। (ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਉਤੇ ਸਦਾ ਬਖ਼ਸ਼ਸ਼ਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ) ਜੇ ਨਿੰਦਕ (ਇਹ ਬਖ਼ਸ਼ਸ਼ਾਂ ਵੇਖ ਕੇ) ਖਿੱਝੇ, ਤਾਂ ਭੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਪਣੀ ਬਖ਼ਸ਼ਸ਼ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸਗੋਂ ਸਦਾ ਹੀ ਵਧਦੀ ਹੈ।੩।

ਹੇ ਭਾਈ! ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ) ਗੁਰੂ ਦੀ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਦਾਤਿ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਮਿਟਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ; ਠਾਕੁਰ-ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਇਹ (ਨਾਮ ਦੀ) ਦਾਤਿ ਦਿਵਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਿੰਦਕਾਂ ਨੂੰ (ਭਗਤ ਜਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ) ਗੁਰੂ ਦੀ ਦਾਤਿ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ (ਤੇ ਉਹ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ) ਨਿੰਦਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹਨਾਂ ਨਿੰਦਕਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਕਾਲੇ (ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ)।੪।

ਹੇ ਭਾਈ! ਜੇਹੜੇ ਮਨੁੱਖ (ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ) ਸਰਨ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਭੂ ਮੇਹਰ ਕਰ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿਚ ਜੋੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਰਤਾ ਭਰ ਭੀ ਢਿੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਆਤਮਕ ਆਨੰਦ ਦਾ ਸੋਮਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਥ ਹੈ, ਗੁਰੂ (ਸਰਨ ਪਏ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ) ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਮੇਲ ਵਿਚ ਮਿਲਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।੫।

ਹੇ ਭਾਈ! ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਇਆ ਦਾ ਸੋਮਾ ਹੈ (ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਉਤੇ) ਸਦਾ ਦਇਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਗੁਰੂ ਦੀ ਮਤਿ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਮਰਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਭੂ ਉਸ ਦੀ ਭਟਕਣਾ ਮਿਟਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ,। ਜਿਵੇਂ (ਲੋਹਾ ਆਦਿਕ) ਧਾਤ ਪਾਰਸ ਨੂੰ ਛੁਹ ਕੇ ਸੋਨਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਸਾਧ ਸੰਗਤਿ ਵਿਚ ਭੀ ਇਹੀ ਬਰਕਤਿ ਹੈ।੬।

ਪਰਮਾਤਮਾ (ਮਾਨੋ) ਪਵਿਤ੍ਰ ਜਲ ਹੈ (ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਰਨ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ) ਮਨ (ਇਸ ਪਵਿਤ੍ਰ ਜਲ ਵਿਚ) ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਜੋਗਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸਤਿਗੁਰੂ ਪਿਆਰਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਮਨ (ਇਸ ਪਵਿਤ੍ਰ ਜਲ ਵਿਚ) ਚੁੱਭੀ ਲਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਧ ਸੰਗਤਿ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, (ਕਿਉਂਕਿ ਗੁਰੂ) ਉਸ ਦੀ ਜੋਤਿ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਜੋਤਿ ਵਿਚ ਮਿਲਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।੭।

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਅਪਹੁੰਚ ਹੈਂ। ਤੂੰ (ਮਾਨੋ) ਇਕ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਰੁੱਖ ਹੈਂ ਜਿਸ ਦੇ ਆਸਰੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਅਸੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਪੰਛੀ ਹਾਂ। ਹੇ ਨਿਰੰਜਨ ਪ੍ਰਭੂ! ਮੈਨੂੰ ਨਾਨਕ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਬਖ਼ਸ਼, ਤਾ ਕਿ ਮੈਂ ਸਦਾ ਹੀ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਵਿਚ (ਜੁੜ ਕੇ) ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ ਕਰਦਾ ਰਹਾਂ।੮।੪।

4. Ai Ji Na Hum Uttam Neech Na Madhim in Hindi

गूजरी महला १ ॥
ऐ जी ना हम उत्तम नीच न मध्यम हरि सरनागत हरि के लोग ॥
नाम रते केवल बैरागी सोग बिजोग बिसरजित रोग ॥१॥
भाई रे गुर कृपा ते भगति ठाकुर की ॥
सतिगुर वाकि हिरदै हरि निर्मल ना जम काणि न जम की बाकी ॥੧॥ रहाउ ॥

हे जी! न हम ऊँचे हैं, न नीच, न ही मध्यम — हम तो उस प्रभु के भक्तों की शरण में हैं।
जो हरि-नाम में लीन हैं, वे सच्चे विरक्त हैं, जो शोक, विरह और रोगों से मुक्त हो जाते हैं।
हे भाई! गुरु की कृपा से ही ठाकुर की भक्ति प्राप्त होती है।
जो सतगुरु के वचन को हृदय में धारण करता है, उसका मन निर्मल हो जाता है और उस पर यमराज का कोई प्रभाव नहीं रहता ॥੧॥ रहाउ ॥

हरि गुण रसन रवहि प्रभ संगे जो तिस भावै सहज हरी ॥
बिनु हरि नाम ब्रिथा जग जीवन हरि बिनु निहफल मेक घरी ॥੨॥

जो प्रभु को प्रिय लगते हैं, वे सहज भाव से उसकी स्तुति करते हैं और प्रभु के संग में आनंद पाते हैं।
हरि नाम के बिना संसार का जीवन व्यर्थ है, और प्रभु के बिना एक क्षण भी निष्फल है ॥੨॥

ऐ जी खोटे ठउर नाही घरि बाहरि निंदक गति नही काई ॥
रोस करै प्रभु बखस न मेटै नित नित चड़ै सवाई ॥੩॥

हे जी! झूठे और निंदक लोगों का न घर में ठिकाना है न बाहर कोई सम्मान।
जब प्रभु क्रोध करता है तो उसकी दी हुई सजा कोई मिटा नहीं सकता; उसका न्याय हर दिन और बढ़ता है ॥੩॥

ऐ जी गुर की दात न मेटै कोई मेरै ठाकुर आप दिवाई ॥
निंदक नर काले मुख निंदा जिन्ह गुर की दात न भाई ॥੪॥

हे जी! गुरु की दी हुई दात (कृपा) कोई मिटा नहीं सकता, क्योंकि मेरे ठाकुर ने स्वयं वह दी है।
जो लोग गुरु की दात को पसंद नहीं करते, वे निंदक अपने ही कर्मों से अपवित्र और लज्जित होते हैं ॥੪॥

ऐ जी सरनि परे प्रभु बखसि मिलावै बिलम न अधूआ राई ॥
आनंद मूल नाथ सिर नाथा सतिगुर मेलि मिलाई ॥੫॥

हे जी! जो प्रभु की शरण में आता है, प्रभु तुरंत क्षमा कर उसे अपने साथ मिला लेता है — वह क्षणभर भी देर नहीं करता।
सतगुरु ही उस आनंदमय प्रभु, सबके स्वामी, के साथ मिलन कराता है ॥੫॥

ऐ जी सदा दयालु दया करि रविआ गुरमति भ्रमनि चुकाई ॥
पारसु भेटि कंचन धात होई सतसंगति की वडिआई ॥੬॥

हे जी! वह प्रभु सदा दयालु है; वह दया कर सर्वत्र व्याप्त है और गुरमत के मार्ग से भ्रम मिटा देता है।
जैसे पारस छूने से लोहा सोना बन जाता है, वैसे ही सतसंगति से मनुष्य महान बन जाता है ॥੬॥

हरि जल निर्मल मन इस्नानी मजन सतिगुर भाई ॥
पुनरपि जनमु नाही जन संगति जोति जोत मिलाई ॥੭॥

हरि का नाम निर्मल जल है जिसमें जो मन स्नान करता है, वह पवित्र बन जाता है और सतगुरु का प्यारा होता है।
ऐसे भक्त को फिर जन्म-मरण का चक्र नहीं भोगना पड़ता; वह प्रभु की ज्योति में लीन हो जाता है ॥੭॥

तू वड पुरख अगम तरोवर हम पंखी तुझ माही ॥
नानक नाम निरंजन दीजै जुग जुग सबद सलाही ॥੮॥੪॥

हे प्रभु! तू महान, अगम (अथाह) तरुवर है और हम तेरे भीतर रहने वाले छोटे पक्षी हैं।
हे नानक कहते हैं — मुझे वह निरंजन नाम प्रदान कर जिससे मैं युग-युग तेरे शब्द की स्तुति कर सकूँ ॥੮॥੪॥